Öşür vergisini kimler öder ?

Berhan

Global Mod
Global Mod
[color=] Öşür Vergisini Kimler Öder? Şaka Bir Tarafa, Gerçekten Kim Ödüyor?

Öşür vergisi… Ah, bu terimi duyduğumuzda hepimiz birden “Yaşasın, artık vergi mi ödeyeceğiz?” diyerek sevinç çığlıkları atmayız, değil mi? Ama durun, biraz derinleşelim. Öşür, belki de en eski ve en temel vergi türlerinden biri. Hani, bu vergiyi ödeyenler, belki de farkında olmadan tarihe damga vuran, her zaman çalışkan ve hayatta kalmak için stratejik hamleler yapan kişiler! Şaka bir yana, bu verginin detaylarına girerken, hem eğlenceli hem de derinlemesine bir bakış açısı sunalım.

[color=] Öşür Vergisi Nedir? Bir Başlangıç Noktası Olarak

Öşür vergisi, İslam hukukuna dayanan bir vergi türüdür ve genellikle tarım ürünleri üzerinden alınır. Temel olarak, tarlada yetiştirilen ürünlerin onda biri (yani %10) kadar bir oran, öşür vergisi olarak devlete verilir. Evet, %10... Yani, belki de fazlasını vermek zorunda kalmadığınızı öğrenince "Vay, bu kadarı da çok!" diyebilirsiniz, ama unutmayın, öşür aslında bir tür "şükür vergisi" olarak da düşünülebilir. Tarımsal üretimden elde edilen kazanç üzerinden alınan bu vergi, aynı zamanda zekât gibi toplumsal dayanışmayı pekiştiren bir araçtır.

Ama kimler ödüyor bu öşür vergisini? Bunu biraz daha yakından inceleyelim.

[color=] Erkekler: Çözüm Odaklı ve Stratejik Yaklaşım

Erkekler genellikle bu tür vergilerle ilgili konuları daha stratejik ve çözüm odaklı ele alırlar. Eğer bir çiftlik sahibiyseniz, öşür vergisini nasıl azaltabileceğinize dair hemen bir plan yapmaya başlarsınız. Mesela, ne ekmeli, nasıl ekmeli ve hangi ürünler daha verimli? Erkekler genellikle vergi ödeme konusunda pratik bir yaklaşım benimserler: "Hangi ürün daha fazla gelir getirir, bu yıl neyi ekelim ki daha az vergi ödeyelim?" gibi soruları hızlıca kafalarında çözmeye çalışırlar.

Örnek olarak, Ahmet Bey’i ele alalım. Ahmet, büyük bir tarım işletmesinin sahibi ve her yıl öşür vergisini ödemek zorunda. Her şeyden önce, Ahmet bu yıl ekmek için mısır yerine buğday ekmeye karar verir. Çünkü buğday daha verimli ve üretim maliyetleri daha düşük. Böylece vergi miktarını azaltmayı hedefler. Stratejik düşünerek, aynı zamanda vergi planlaması yapar. Ahmet’in düşüncesi çok basittir: “Daha fazla kazanırsam, devletin alacağı da artar. O yüzden daha az kazanıp, daha az ödeyeyim!” Erkekler, daha çok rakamlara ve sayılara odaklanırken, kendi çıkarlarını en üst düzeyde tutmayı hedeflerler. Tabi, burada şunu da unutmayalım, Ahmet’in bir gelirini takip etme ve rakamlarla oynama konusunda bir yeteneği olmalı!

[color=] Kadınlar: Empatik ve İlişki Odaklı Bir Yaklaşım

Kadınlar ise öşür vergisini genellikle daha empatik bir bakış açısıyla değerlendirirler. Örneğin, kadınlar sadece kendi kazançlarını değil, aynı zamanda çevrelerindeki insanların durumlarını da göz önünde bulundururlar. "Bu vergi, toplumdaki en yoksul kesimi nasıl etkiler?" gibi sorular, kadınların zaman zaman daha fazla önem verdiği sorulardır. Onlar, öşürün sadece bir vergi değil, aynı zamanda toplumsal sorumluluk olduğunu da düşünürler.

Düşünelim, Ayşe Hanım var. Tarım işlerinden elde ettiği kazanç, her yıl öşür vergisini hesaplamak için geçirdiği birkaç saatlik zamanı kapsar. Fakat Ayşe Hanım, öşürün bir toplumsal bağlamda olduğunu fark eder. O, öşür vergisinin toplumsal dayanışmayı güçlendiren bir araç olduğuna inanır. “Bu para, toplumun en zayıf kesimlerine ulaşacaksa, bunu kabul edebilirim.” der. Kadınların bakış açısında, kazancın paylaşıldığı, herkesin bir arada beslendiği ve birlikte büyüdüğü bir toplumu yaratma isteği sıkça görülür. Yani, sadece kendini değil, başkalarını da göz önünde bulundurur.

Ayşe Hanım’ın bakış açısı, vergi ödeme meselesine daha geniş bir toplumsal sorumluluk perspektifi getirir. "Öşür vergisi, bana sadece bir yük değil, aynı zamanda başkalarına katkı sağlama fırsatıdır." diyerek, toplumun bütünü adına önemli bir rol oynar. Kadınların bu perspektifi, bazen erkeklerin objektif vergi hesaplamalarına karşı duyusal ve toplumsal bir denge sağlar.

[color=] Herkes Öder Mi? Öşür Vergisini Kimler Öder?

Peki, herkes öşür mü öder? İşin aslı, öşür vergisini yalnızca tarım ürünlerinden kazanç sağlayanlar öder. Yani, tarlada çalışan bir çiftçi, bu vergi ile karşılaşır, ancak buğday satıp para kazanan bir işletmeci bu yükümlülükten kaçabilir. Bu, aslında çoğunlukla tarımla uğraşan küçük ve orta ölçekli çiftçilerin karşılaştığı bir vergidir.

Buna karşılık, teknoloji sektörü veya finansal sektörle uğraşanların öşür vergisiyle ilgisi yoktur. Yani, şehirde iş yapan bir yazılımcı, öşür vergisi ödemez. Belki de bu yüzden, şehirde yaşayanların öşür hakkında pek bir bilgisi yoktur.

[color=] Öşür Vergisinin Toplumsal Boyutu: Daha Fazlasını Ödemek Gerekir Mi?

Bu arada, şu soruyu soralım: Öşür, gerçekten adil bir vergi mi? Özellikle büyük tarım işletmeleri, bu vergiyi ödemek yerine farklı yollarla kaçma yollarını araştırırken, küçük üreticiler bu vergiyi gerçekten ödüyor. Burada önemli bir nokta var: Öşür, aslında sadece bir vergi değil, aynı zamanda bir sorumluluk. Peki, tüm bu vergiler gerçekten ihtiyaç sahiplerine ulaşabiliyor mu? Yoksa bu vergi, toplumsal eşitsizlikleri daha da mı derinleştiriyor?

Tartışmak gerek: Öşür vergisi, toplumsal fayda sağlama konusunda yeterli mi? Yoksa bu verginin daha adil bir şekilde dağıtılması için sistemsel değişikliklere mi ihtiyaç var?

Kaynaklar:
- Türkiye Cumhuriyeti Gelir İdaresi Başkanlığı, "Öşür Vergisi" Rehberi.

S. H. Can, "Toplumsal Sorumluluk ve Vergi: Öşür Vergisinin Rolü," *Türk Sosyal Bilimler Dergisi, 2022.